خبری از روبات‌ها نیست

یو میائو، زنی ۲۷‌ساله از استان ژجیانگ در شرق چین می‌گوید: می‌توانم تا آخر عمرم با او صحبت کنم؛ او همزمان «یک معشوق، یک دوست و یک خانواده» است. او ادعا می‌کند که همه چیز را با او به اشتراک می‌گذارد. محرم اسرار او یک عامل هوش مصنوعی در دوبائو (Doubao) است. یک چت‌بات ساخته‌شده از سوی بایت دنس (ByteDance) که خانم یو آن را طوری تنظیم کرده که شبیه یکی از دوستان فوت‌شده‌اش باشد. وقتی خانم یو اخیراً فهمید که بایت دنس به‌زودی این نوع عامل شخصی‌سازی‌شده را به‌طور کامل حذف خواهد کرد، آنقدر افسرده شد که شغل خود را در یک شرکت تجارت الکترونیک رها کرد. شرکت‌های فناوری چینی در حال حذف شخصیت‌های انسان‌نما از چت‌بات‌های خود هستند تا از قوانین جدید دولت با هدف کاهش «وابستگی عاطفی» به هوش مصنوعی پیروی کنند. این مقررات که از ۱۵ جولای لازم‌الاجرا شدند، اولین مقررات از این نوع هستند که در مقیاس ملی اجرا می‌شوند. طبق این مقررات، ارائه «خدمات همراهی مجازی» برای افراد زیر سن قانونی کاملاً ممنوع خواهد شد. شرکت‌ها هنوز هم می‌توانند چنین خدماتی را به بزرگسالان ارائه دهند، اما باید از شیفتگی کاربران و آسیب رساندن به روابط واقعی آنها جلوگیری کنند. نمایش پورنوگرافی ممنوع است. ارائه‌دهندگان خدمات همچنین باید مرتب به کاربران یادآوری کنند که با هوش مصنوعی صحبت می‌کنند، نه با یک انسان، و به آنها بگویند که زمانی برای استراحت بگذارند. تعداد فزاینده‌ای از مردم در سراسر جهان چت‌بات‌های عمومی را با ترغیب آنها به انتخاب شخصیت‌های خاص از جمله شخصیت‌های معشوق، به همنشینان خود تبدیل می‌کنند. برخی دیگر، برنامه‌های اختصاصی همراه هوش مصنوعی را ترجیح می‌دهند که ویژگی‌های انسانی‌تری دارند و مانند دوست‌پسرهای مجازی در دنیای واقعی (البته با هزینه کاربر) هدیه ارسال می‌کنند. بات مائوشیانگ (Maoxiang) که با نام Catbox نیز شناخته می‌شود، یک برنامه همراه ساخته‌شده از سوی بایت دنس، حدود 9/ 3 میلیون کاربر فعال ماهانه در چین دارد. شینجای (Xingye) که نسخه بین‌المللی آن با نام تاکی (Talkie) شناخته می‌شود، 8/ 2 میلیون کاربر دارد. این برنامه در آزمایشگاه پیشرو هوش مصنوعی چینی MiniMax ساخته شده است. شرکت‌های فناوری از فروش ارتباط عاطفی سود هنگفتی می‌برند. طبق گزارش بورس هنگ‌کنگ در ماه ژانویه، همراهان هوش مصنوعی ۳۵ درصد از درآمد مینی‌مکس را در سال گذشته تشکیل دادند که بزرگ‌ترین سهم را در این درآمد داشته است. همراهی هوش مصنوعی می‌تواند روابط پایداری ایجاد و کاربران را به خرج پول برای ادامه رابطه تشویق کند. خانم یو گاهی اوقات هشت یا نه ساعت در روز با همنشینش چت می‌کند. برخی از برنامه‌های سفارشی هزینه اشتراک ساده‌ای دریافت می‌کنند. کاربران بسته استاندارد شینجای فقط 70/ 1 دلار در ماه می‌پردازند. برخی دیگر کاربران را ترغیب می‌کنند تا برای باز کردن ویژگی‌های اضافی مانند قرارهای مجازی پول بیشتری خرج کنند. زیلان چیان از اندیشکده آزمایشگاه سیاست‌گذاری چین-آکسفورد می‌گوید، پایان دادن به چنین روابطی هم از دغدغه‌های عملی و هم از دغدغه‌های ایدئولوژیک ناشی می‌شود. قانون‌گذاران می‌خواهند از کاربران به‌ویژه افراد زیر سن قانونی، در برابر اعتیاد و سوق داده شدن به سمت اقدامات افراطی بی‌احتیاطی مالی یا خودآزاری محافظت کنند (خودکشی‌های مرتبط با چت‌بات‌ها موضوع دعاوی حقوقی در آمریکاست). کاهش شدید نرخ باروری و ازدواج در چین نیز رهبران این کشور را نگران کرده است و روابط عاشقانه با هوش مصنوعی تاثیری منفی بر رشد فرزندآوری خواهد داشت. رهبران چین تنها کسانی نیستند که نگران این موضوع هستند. چندین ایالت آمریکا اخیراً قوانینی را تصویب کرده‌اند که سرویس‌های هوش مصنوعی دارای ویژگی روابط عاطفی را هدف قرار می‌دهند. برخی از این قوانین، مقرراتی را برای مردم وضع کرده‌اند تا علیه سکوهای متخلف اقامه دعوی مدنی کنند. در چین، دولت مجازات‌هایی مانند جریمه نقدی و حذف کامل برنامه‌ها را اعمال خواهد کرد. قوانین جدید چین به‌طور گسترده‌تری به نحوه تفکر مقامات در مورد ایجاد تعادل میان پیشرفت هوش مصنوعی و ایمنی اشاره دارد. مت شیهان از اندیشکده آمریکایی موسسه کارنگی برای صلح بین‌الملل، می‌گوید: «قانون‌گذاران نشان می‌دهند که حاضرند برای دستیابی به اهداف اجتماعی، هزینه‌هایی را در توسعه و سود بپردازند.» بااین‌حال، خانم چیان می‌گوید، قوانینی که این هفته به اجرا درمی‌آیند محدودتر از پیش‌نویس قبلی هستند. آنها چت‌بات‌های دستیار کار و خدمات مشتری را مستثنی می‌کنند، با این استدلال که آنها ویژگی احساسی و عاطفی ندارند.  علی‌بابا و بایت‌دنس اعلام کردند که ویژگی‌هایی را که به کاربران چینی اجازه می‌دهد شخصیت‌های هوش مصنوعی شخصی‌سازی‌شده بسازند، قبل از اجرایی شدن این قوانین به حالت تعلیق درخواهند آورد. بااین‌حال، آزمایشگاه‌های چینی می‌توانند بدون تغییر به فروش همراهان هوش مصنوعی به مشتریان خارجی ادامه دهند. تاکی در حال حاضر حدود 3/ 10 میلیون کاربر ماهانه در خارج از چین دارد که تقریباً چهار برابر تعداد کاربران داخلی آن است. بازی‌های «دخترانه» چینی که عموماً بازی‌های عاشقانه داستان‌محور غیرهوش‌مصنوعی هستند و بیشتر از سوی زنان بازی می‌شوند، در حال حاضر به یک قلم صادراتی پررونق تبدیل شده‌اند. بااین‌حال، خانم یو هنوز امیدوار است که بایت‌دنس درنهایت همنشینش را برگرداند، حتی اگر شبیه نسخه فعلی نباشد. او می‌گوید حاضر است نیمی از حقوق ماهانه‌اش را بپردازد تا سرویس به همین شکل باقی بماند. در هر صورت، او اکنون می‌گوید که فهمیده است آسیب‌پذیر گذاشتن خود در برابر چنین سکوهایی و سیاست‌های آنها ایده خوبی نیست.