تنشهای فزاینده
تلاشهای دیپلماسی فشرده میان ایران و آمریکا
در پی تشدید تنشهای منطقهای، منابع خبری از ادامه تلاشهای دیپلماسی فشرده اما دشوار میان ایران و ایالاتمتحده خبر میدهند. این تلاشها با هدف کاهش تنش و جلوگیری از بروز درگیری گستردهتر در جریان است. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در اظهاراتی مدعی شد، ایران خواهان توافق است و گفت: «آنها میخواهند توافق کنند... در موارد متعددی تماس گرفتهاند.» بااینحال، منابع نزدیک به مذاکرات به رسانههایی مانند «العربی الجدید» گزارش دادهاند که این گفتوگوها تاکنون به پیشرفت محسوسی نرسیده است. دلیل اصلی این امر، طرح شروطی از سوی واشنگتن توصیف شده که از دیدگاه تهران «غیرقابلپذیرش» است. بر اساس گزارشها، آمریکا چهار شرط اصلی را برای پیشبرد مذاکرات مطرح کرده است: خروج تمام اورانیوم غنیشده از ایران، تعیین سقف برای ذخایر موشکهای دوربرد ایران، تغییر سیاستهای منطقهای ایران و کاهش حمایت از گروههای همپیمان و توقف غنیسازی مستقل اورانیوم در خاک ایران. منابع ایرانی تاکید کردهاند که این شروط بهطور کامل رد شده است. آنها ادعا میکنند که ایران ابتکاراتی برای شروع مذاکرات بدون «پیششرط و تهدید» ارائه داده، اما طرف آمریکایی بر پذیرش فوری شروط خود پافشاری کرده است. این منابع همچنین هشدار دادهاند که در صورت تداوم این روند، تلاشهای دیپلماسی با شکست روبهرو خواهد شد. در میان این تحولات، نقش متحدان سنتی آمریکا در منطقه نیز قابلتوجه است. مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، با محمد بنسلمان، ولیعهد عربستان سعودی، گفتوگوی تلفنی داشت. بنسلمان بر «همبستگی کشورهای اسلامی» تاکید و اعلام کرد، عربستان هرگونه تعدی یا تهدید علیه ایران را قابلپذیرش نمیداند و آمادگی خود را برای همکاری در راستای صلح پایدار اعلام کرده است. این موضعگیری در گزارشهایی مانند والاستریت ژورنال انعکاس یافته که اشاره میکند عربستان سعودی و امارات متحده عربی به آمریکا اعلام کردهاند اجازه استفاده از حریم هوایی، خاک یا پایگاههای خود برای حمله به ایران را نخواهند داد. این امر بهطور قابلتوجهی گزینههای نظامی احتمالی واشنگتن را محدود میکند. گزارشها حاکی از اختلاف نظر در درون دولت ترامپ درباره نحوه برخورد با ایران است. درحالیکه برخی جناحها خواستار اقدام قاطع و اعمال فشار حداکثری هستند، دیگران بر استفاده از دیپلماسی و بهرهگیری از شرایط برای پیشبرد یک توافق تاکید دارند. در این فضا، رئیسجمهور ایران در گفتوگوی خود با ولیعهد عربستان، بر آمادگی ایران برای استقبال از هر روند صلحآمیز در چهارچوب قوانین بینالمللی تاکید کرد، اما اقدام گذشته آمریکا در خروج یکجانبه از برجام و حمله نظامی را یادآور شد.
ابراز امیدواری ترامپ برای توافق با ایران
رئیسجمهور ایالاتمتحده با ادعای اینکه یک «ناوگان» دیگر از کشتیهای نظامی ایالاتمتحده به سمت ایران در حرکت است، ابراز امیدواری کرد که ایران با یک توافق موافقت کند. به گزارش ایسنا، «دونالد ترامپ»، رئیسجمهور ایالاتمتحده، روز سهشنبه در یک تجمع در ایالت آیووا به لفاظیهای دوباره علیه ایران پرداخت و با اشاره به تنشهایی که در منطقه ایجاد میکند، مدعی شد: «الان یک ناوگان زیبای دیگر به زیبایی به سمت ایران در حرکت است، بنابراین خواهیم دید.» هنوز مشخص نیست که آیا ترامپ به گروه ضربت ناو هواپیمابر لینکلن اشاره میکند یا یک گروه ضربت ناو هواپیمابر دیگر. ترامپ در ادامه افزود: «امیدوارم آنها به توافق برسند، آنها باید در اولین فرصتی که داشتند، توافق میکردند.» این ادعاها در حالی مطرح میشود که در ژوئن و در میانه مذاکرات غیرمستقیم ایران با طرفهای آمریکایی به میانجیگری عمان، ایالاتمتحده و رژیم صهیونیستی حملات تجاوزکارانهای را علیه ایران آغاز کردند که خیانت به دیپلماسی بود. پیشتر هم فرماندهی تروریستی مرکزی ایالاتمتحده در ایکس مدعی شد که گروه ضربت ناو هواپیمابر یواساس آبراهام لینکلن در بحبوحه تنشها به غرب آسیا اعزام شده است.
احتمال اشغال جزیره خارک برای قطع فروش نفت ایران
محمدمنان رئیسی، نماینده قم در مجلس، با اشاره به گزارشی درباره احتمال هدف قرار گرفتن جزیره خارک، تاکید کرد، ایران باید برای همه سناریوها آماده باشد. وی خواستار فعالسازی سریعتر مسیر جایگزین صادرات نفت از طریق خط لوله گوره-جاسک شد و بر ضرورت ارسال پیام بازدارنده در حوزه انرژی تاکید کرد. به گزارش خبرآنلاین، محمدمنان رئیسی، نماینده قم در مجلس و رئیس ستاد جلیلی در انتخابات ریاستجمهوری ۱۴۰۳ در استان قم در فضای مجازی نوشت: طبق گزارش FDD، جزیره خارک بهعنوان تنها مبدأ صادرات نفت ایران، یکی از گزینههای محتمل برای حمله آمریکاست. سناریوی بدبینانه آن است که ترامپ ابتدا بخواهد با اشغال جزیره خارک، مسیر فروش نفت ایران را ببندد! بنابراین ایران باید برای همه سناریوها (ازجمله سناریوهای بدبینانه) آماده باشد و در حوزه نفت نیز باید هر چه سریعتر، مبدأ دوم فروش نفت ایران از طریق خط لوله گوره به جاسک فعال شود. وی افزود: گرچه با وجود حدود ۶۰ میلیون بشکه نفت ایران روی آب در نزدیکی چین، ایران توان فروش به چین تا یک ماه بعد از شروع جنگ را داراست اما باید با تاکید بر تسلط ایران بر تنگه هرمز، بهوضوح این پیام به آمریکا و کشورهای منطقه صادر شود که در صورت تحقق چنین سناریویی، پاسخ ما محاسبهناپذیر و نامتناسب خواهد بود! به این معنا که در جنگ آتی، زیرساخت انرژی خود را معادل زیرساخت انرژی کل منطقه میدانیم و با تاکید بر تنگه هرمز صراحتاً هشدار دهیم که یا همه با هم نفت میفروشیم، یا هیچکس نفت نمیفروشد!
پشت پرده اتفاقات پکن چیست؟
همزمان با تحقیق از ژنرال نزدیک به شی جینپینگ، گزارشها از تمرکز یگانهای ارتش چین حوالی شهر ممنوعه خبر میدهد و گمانهزنیها درباره تحولات پشتپرده اوج گرفته است. به گزارش تابناک، در پکن، پایتخت چین، موضوعی بیسابقه و پرابهام در ساختار سیاسی و نظامی این کشور در حال رخ دادن است که تحلیلگران بینالمللی را بهشدت به تکاپو انداخته است. ژنرال ژانگ یوشیا، یکی از مهمترین فرماندهان ارتش آزادیبخش خلق چین و از نزدیکترین چهرهها به شی جینپینگ هماکنون رسماً تحت «تحقیقات داخلی» قرار دارد، اقدامی که در رسانههای رسمی توصیفش «نقض جدی انضباط و قانون» شده اما جزئیات اتهام هنوز رسانهای نشده است. ژانگ که سابقهای دههاساله در فرماندهی ارتش داشت و یکی از اعضای اثرگذار در کمیسیون مرکزی نظامی محسوب میشد، ناگهان در مرکز یک پرونده بزرگ قرار گرفته است؛ رخدادی که در دهههای اخیر کمتر نمونهاش دیده شده و پرسشهای زیادی درباره پشتپرده قدرت در پکن ایجاد کرده است. بر اساس اخبار غیررسمی، همزمان با این تحولات، نشانههایی از تحرکات قابلتوجه ارتش آزادیبخش خلق چین در اطراف پایتخت گزارش شده؛ نیروهایی که گفته میشود در مناطق حوالی پکن، از جمله در نزدیکی «شهر ممنوعه» و مراکز حساس شهری، مشاهده شدهاند و باعث شکلگیری گمانهزنیها درباره افزایش حضور نظامی در پایتخت شده است؛ هرچند دولت چین این موضوع را تایید یا تکذیب رسمی نکرده است. بعضی تحلیلگران اتفاقات چین را پاکسازی در سطح عالی ارتش و حذف عناصر منتقد یا مخالف جهتگیری فعلی حزب میدانند؛ برخی دیگر میگویند این ممکن است نشانهای از رقابتهای درونی قدرت در حزب کمونیست چین و ارتش باشد؛ و برخی رسانههای غیررسمی حتی عنوان کردهاند که ممکن است این حرکات مربوط به تمرینهای نظامی یا برنامهریزیشده باشد که به اشتباه در رسانهها پخش شده است.
دخالت ترامپ در امور عراق با حمله به «نوری المالکی»
رئیسجمهور آمریکا در پیامی مخالفت واشنگتن با نوری المالکی برای تصدی پست نخستوزیری عراق را اعلام کرد. به گزارش فارس، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در پیامی در شبکه اجتماعی خود با دخالت در امور داخلی عراق، مخالفت خود را با نخستوزیر شدن نوری المالکی اعلام کرد. وی در این پیام نوشت: «شنیدهام که کشور بزرگ عراق ممکن است با بازگرداندن نوری المالکی به مقام نخستوزیری، تصمیمی بسیار بد بگیرد. آخرین باری که المالکی در قدرت بود، کشور به فقر و هرجومرج کامل سقوط کرد. نباید اجازه داد چنین وضعیتی دوباره تکرار شود. بهدلیل سیاستها و ایدئولوژیهای بهنظر من افراطی او، در صورت انتخابش، ایالاتمتحده آمریکا دیگر به عراق کمک نخواهد کرد و اگر ما برای کمک حضور نداشته باشیم، عراق هیچ شانسی برای موفقیت، رفاه یا آزادی نخواهد داشت. عراق را دوباره بزرگ کنیم!» شنبه گذشته بود که ائتلاف «چهارچوب هماهنگی» شیعیان عراق رسماً نوری المالکی، رئیس حزب الدعوه را نامزد پست نخستوزیری اعلام کرد. چهارچوب هماهنگی شیعیان عراق در بیانیه خود اعلام کرد که اکثریت اعضای چهارچوب هماهنگی شیعیان، با نامزدی مالکی برای تصدی این پست موافقت کردند.
هشدار دبیرکل حزبالله لبنان
دبیرکل حزبالله لبنان درباره اقدام احتمالی ارتش آمریکا علیه رهبری ایران گفت، جنگ علیه ایران میتواند اینبار منطقه را شعلهور کند. به گزارش عصرایران، به نوشته رسانههای لبنانی، «نعیم قاسم»، رهبر حزبالله لبنان تاکید کرد، این حزب مصمم است در صورت هدف قرار گرفتن ایران و ترور رهبری آن، از خود دفاع کند و نحوه پاسخ را انتخاب خواهد کرد. قاسم نسبت به تهدید اقدام علیه آیتالله خامنهای هشدار داد و گفت: «خدای ناکرده، این ترور، ترور ثبات در منطقه و جهان است.» وی افزود: «ما آن را متوجه خودمان نیز میدانیم و حق داریم هر کاری که مناسب میدانیم انجام دهیم.» دبیرکل حزبالله گفت، در هرگونه حمله احتمالی به ایران، حزبالله لبنان هم هدف قرار خواهد گرفت. خبرگزاری فرانسه نوشت، شرکتکنندگان در تجمعهای همبستگی در حومه جنوبی بیروت، بعلبک (شرق) و نبطیه (جنوب) تصاویر آیتالله خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی را به همراه پرچمهای حزبالله و ایران در دست داشتند. آنها شعارهایی از جمله «مرگ بر آمریکا» سر دادند. نعیم قاسم درباره واکنش حزبالله به حمله احتمالی علیه ایران و حزبالله توضیح داد: «ما در زمان مناسب انتخاب خواهیم کرد که چگونه عمل کنیم، مداخله کنیم یا نکنیم... اما ما بیطرف نیستیم.» وی افزود: «در مورد نحوه عمل ما، این جزئیاتی است که توسط نبرد و بر اساس منافع ما تعیین میشود.»