احیای ژاپن
قدرتمندترین زن جهان
حزب لیبرالدموکرات (LDP) از زمان تاسیس در سال ۱۹۵۵ بر سیاست ژاپن تسلط داشته و فقط با دو وقفه کوتاه حکومت کرده است. این حزب قاطعانهترین پیروزی را در انتخابات زودهنگام ۸ فوریه بهدست آورد و تقریباً ۷۰ درصد از کرسیهای مجلس سفلی قدرتمند پارلمان را از آن خود کرد. سانائه تاکایچی، نخستوزیر پیروز، اکنون فرصتی تاریخی برای تغییر کشورش دارد. او نباید این فرصت را از دست بدهد. خانم تاکایچی برای برآورده کردن انتظاراتی که قمار انتخاباتی و پیروزی بزرگش ایجاد کرده است باید بزرگتر و گستردهتر فکر کند. او نمیتواند دوران تصدی خود را یک موضوع عادی تلقی کند و بر تسکین کوتاهمدت درد امروز متمرکز شود. او باید چالشهای جمعیتی و اقتصادی بلندمدت ژاپن را مستقیم بپذیرد. او همچنین باید درک کند که کشورش بهعنوان یک نیروی ثباتبخش در جهانی آشفته، نقشی حیاتی برای ایفا کردن دارد. او باید رهبر تمام ژاپن باشد، نه فقط رهبر وفاداران راستگرای خود. بهطور خلاصه، او باید دوباره قمار کند.
او از پشتیبانی برخوردار است. سراسر کشور از خانم تاکایچی حمایت میکنند. حزب لیبرالدموکرات که در گذشته ۱۹۸ کرسی مجلس سفلی را در دست داشت اکنون ۳۱۶ کرسی از ۴۶۵ کرسی را در اختیار دارد که به آن دوسوم اکثریت مطلق میدهد، از اینرو میتواند احکام مجلس علیایی را که نظارتی بر آن ندارد لغو کند. خانم تاکایچی از خواستههای رایدهندگان ژاپنی برای امنیت و تغییر بهره برد. او واقعگرایی سرسختانهای را برای دورانی سخت ارائه داد. او همچنین نمایانگر جدایی از سنت قدیمی است. او فرزند رکگوی یک خانواده طبقه متوسط است، نه مانند بسیاری از اسلاف خود فرزند آراسته یک سلسله سیاسی. همچنین او یک زن است: اولین زنی که ژاپن دموکراتیک را رهبری میکند.
یک انتخابات تاریخی، فرصتهای تاریخی را آزاد میکند، به شرطی که خانم تاکایچی به اندازه کافی جسور باشد تا از آنها استفاده کند. از همه مهمتر، او موقعیت خوبی برای تسریع تحول دفاعی ژاپن دارد. مرحوم آبه شینزو، نخستوزیر سالهای ۲۰20-۲۰12، در پاسخ به گستاخی چین و غیرقابلاعتماد بودن آمریکا، تقویت نیروهای مسلح را آغاز کرد. اما جهان سریعتر از ژاپن تغییر میکند. خانم تاکایچی پیش از این، افزایش برنامهریزیشده هزینههای دفاعی را برای سال مالی جاری ارائه کرد و آن را به دو درصد تولید ناخالص داخلی رساند که در ابتدا برای سال ۲۰۲۷ برنامهریزی شده بود، اما هنوز کافی نیست. به هر حال، صرفاً افزایش بودجه فقط بخشی از آن برنامههاست. ژاپن در بینظمی جهانی جدید به یک حساب و کتاب کلی نیاز دارد. تمایل نخستوزیر برای شکستن تابوها، از جمله صحبت در مورد سلاحهای هستهای، اقدامی مثبت بهشمار میرود. او نظریههای درستی در مورد «آزادسازی صنعت دفاعی، تشویق نوآوری دفاعی» و افزایش قابلیتهای اطلاعاتی کشور دارد. این موضوع به دیپلماسی جسورانهای نیاز دارد. ژاپن، مانند متحدان آمریکا در سایر نقاط جهان، از بازگشت دونالد ترامپ به ریاستجمهوری نگران بوده است. اما، مانند دیگر اعضای ناتو نمیتواند آمریکا را از خود برنجاند. این کشور از سوی دشمنان مسلح به سلاح هستهای در چین، روسیه و کره شمالی احاطه شده و در حال حاضر، به چتر هستهای آمریکا متکی است. خانم تاکایچی کار تحسینبرانگیزی در حفظ موضع مثبت نسبت به آقای ترامپ انجام داد (او حتی قبل از رایگیری از وی حمایت کرد). بااینحال، ژاپن حتی در حال همکاری با آمریکا نباید از کاهش وابستگی به آن غافل بماند، درست همانطور که آبه پس از خروج آقای ترامپ در دوره اول ریاستجمهوری خود از توافق جامع و مترقی تجارت آزاد ترنس-پاسیفیک (CPTPP) آن را نجات داد. اقدام او مانع از حفظ رابطه گرم آبه با آقای ترامپ نشد. اینبار، ژاپن باید تلاشهایی را برای پیوند CPTPP و اتحادیه اروپا آغاز کند. چنین پیوندی به تشکیل یک بلوک تجاری میانجامد که بیش از 30 درصد از تولید جهانی را پوشش میدهد. ژاپن باید این رهبری جهانی را در زمانی به نمایش گذارد که منابع داخلیاش در تنگنا قرار دارند. کاهش و پیری جمعیت، عامل اصلی توقف رشد ژاپن بهشمار میرود. همانگونه که بسیاری از کشورهای دیگر آموختهاند، این مشکل هیچ راهحل آسانی ندارد. خانوادهها خط تولیدی نیستند که بتوان بهراحتی سرعت آن را افزایش داد. تغییرات جمعیتی، مانند تغییرات اقلیمی، نیازمند سازگاری مداوم هستند. پیروزی قاطع در انتخابات به خانم تاکایچی این فرصت را میدهد تا انتخابهای سختی انجام دهد که دیگران تاکنون از آنها طفره رفتهاند. خانم تاکایچی باید بر آزادسازی قدرت مردمی که ژاپن دارد تمرکز کند و آن را برای تازهواردان پذیراتر کند. سیستم تامین اجتماعی به اصلاحات فوری نیاز دارد. شرکتها باید از شیوههای استخدام مادامالعمر سفت و سخت مبتنی بر سابقه کار به سیستمهای انعطافپذیرتر مبتنی بر شغل روی آورند. ساختارهای مردسالارانه قانون خانواده و مالیات که مانع ازدواج میشوند و زنان را در مشاغل کمدرآمد نگه میدارند باید از بین بروند. ژاپن باید مهاجران را جذب کند، نه اینکه آنها را اهریمنی جلوه دهد. این کشور باید همزمان با افزایش تقاضا برای هزینههای دفاعی و رفاهی، به بازارها اطمینان دهد که میتواند برنامههای مورد نیاز خود را تامین مالی کند. شاید اکنون زمان مناسبی برای کسب تدریجی سود از داراییهای خارج از کشور باشد تا به کاهش بدهی ناخالص کمک کند. آیا خانم تاکایچی آمادگی لازم را برای این کار دارد؟ او که در ماه اکتبر به قدرت رسیده، هنوز امتحان خود را پس نداده است. او میتواند حمایت گسترده را بهعنوان مجوزی برای دنبال کردن اهداف ایدئولوژیک محدود خود تفسیر کند. او که یک ملیگرای پرشور است، ممکن است از معبد یاسوکونی که به یاد کشتهشدگان جنگ ژاپن (از جمله رهبران امپراتوری آن، که برخی از آنها جنایتکار جنگی بودند) ساخته شده است، بازدید کند. این موضوع روابط با چین را ملتهب میکند و نزدیکی شکننده ژاپن با کره جنوبی را از بین میبرد در حالی این دوستی برای مقابله با ظهور چین ضروری است. او که یک محافظهکار اجتماعی سرسخت است میتواند به احساسات بیگانهستیزی دامن بزند و مهاجرانی را که ژاپن برای جبران کاهش جمعیت و گردشگرانی که برای تقویت اقتصاد به آنها نیاز دارد، دفع کند. خانم تاکایچی، که یک «کبوتر مالی» است، میتواند دستور کار هزینههای کلانی را دنبال کند که تورم را تشدید و دارندگان اوراق قرضه را وحشتزده میکند. یکی از آزمایشها، وعده انتخاباتی عوامگرایانه برای تعلیق مالیات فروش هشتدرصدی بر مواد غذایی به مدت دو سال بدون انتشار بدهی جدید، خواهد بود. شاید رایدهندگان به چنین تفکر جادویی اعتقاد داشته باشند، اما بازارها درک بهتری دارند. او باید راهی برای پرداخت هزینه این بخشش پیدا یا آن را لغو کند.
دشواری انجام کار
کارتابل ورودی نخستوزیر دلهرهآور است و جای تعجب نیست که ژاپنیها مضطرب هستند. خانم تاکایچی از رایدهندگان پرسید که آیا میخواهند او آنها را در این دوران پرآشوب رهبری کند؟ پاسخ مثبت آنها قاطع بود. اما اگر او اختیارات خود را صرف نمادگرایی و عوامگرایی کند، جایگزینهای نامناسبتری پدیدار خواهند شد و ژاپن به این زودیها چنین فرصت بزرگی را به رهبر دیگری نخواهد داد.
