شناسه خبر : 7184 لینک کوتاه

غفلت از R&D دل را از قافله عقب انداخت

پاشنه آشیل دل

مونا مشهدی‌رجبی: شرکت دل یک شرکت چند ملیتی فعال در حوزه تکنولوژی کامپیوتری است که دفتر اصلی آن در تگزاس آمریکا قرار دارد‌.

این شرکت که در سال‌های اخیر میلیاردها دلار از فروش محصولاتش در بازار جهانی درآمد کسب کرده است از سال ۲۰۰۵ میلادی با بحران اقتصادی دست و پنجه نرم کرده است‌. دل در سال ۱۹۸۴ میلادی تاسیس شد ولی در سال ۲۰۰۵ میلادی نرخ کاهش فروش محصولاتش به خصوص کامپیوترهای شخصی را تجربه کرد‌. کاهش فروش کامپیوترهای تولید دل از آن جهت اهمیت زیادی دارد که درآمد حاصل از فروش کامپیوترها ۶۶ درصد از کل درآمد این برند را به خود اختصاص می‌داد‌. کاهش نرخ رشد فروش محصولات دل در بازار جهانی در شرایطی اتفاق افتاد که به دلیل رشد قیمت‌ها درآمد و سودآوری این برند به روند افزایشی خود ادامه می‌داد ولی بازارهای مالی از واقعیت امر مطلع بودند‌. تحلیلگران بازارهای مالی و صنعتی بر این باورند که دلیل کاهش تقاضا برای کامپیوترهای دل در دنیا کاهش فعالیت‌های تحقیق و توسعه در این شرکت و تنزل سهم بخش R&D نسبت به کل درآمد این شرکت بود که سبب شد پیش‌بینی این شرکت در مورد نیازهای بازار آینده درست نباشد و شرکت دل نتواند به پیشرفت‌های لازم در حوزه تکنولوژی دست یابد. از طرفی از ابتدای سال ۲۰۰۲ میلادی کم‌کم اعتراضاتی از طرف مصرف‌کنندگان در مورد خدمات‌رسانی ضعیف به مصرف‌کنندگان شنیده می‌شد‌. اعتراضاتی که از اعتبار این برند در بازار کم کرد و به دنبال آن ارزش سهام شرکت دل را تنزل داد. به هر حال در انتهای سال ۲۰۰۵ میلادی شرکت دل که کاهش تقاضا در بازار جهانی را تجربه می‌کرد خبر از کاهش ۲۵درصدی ارزش سهامش در بازار سهام آمریکا داد و این روند نزولی تا جولای سال بعد از آن ادامه پیدا کرد‌. در جولای سال ۲۰۰۶ میلادی ارزش هر سهم شرکت دل در بازار سهام آمریکا برابر با ۲۵ دلار آمریکا بود که ۴۰ درصد کمتر از مدت مشابه سال قبل از آن بود. اما این پایان کار نبود. شرکت دل از سال ۲۰۰۵ میلادی به مرور تنزل ارزش سهمش در بازار را تجربه کرد تا اینکه در انتهای سال ۲۰۱۲ میلادی هر سهم این برند با قیمتی کمتر از ۱۰ دلار به فروش رسید‌. مساله‌ای که برای دست‌اندرکاران اقتصادی و صنعتی دل یک فاجعه بزرگ به حساب می‌آمد و سبب شد تا شمار زیادی از سرمایه‌گذاران در سهام این شرکت نسبت به آینده آن نا‌امید شوند و از تصمیم خود برای فروش سهم دل خبر بدهند. اما با تلاش‌های سردمداران این شرکت صنعتی در روز 15 ژانویه سال 2013 میلادی هر سهم این شرکت با ارزش 17/13دلار به فروش رسید که هنوز هم فاصله زیادی با ارزش هر سهم آن در آغاز قرن جاری میلادی دارد. در سال 1990 میلادی هر سهم شرکت دل در بازار سهام آمریکا با قیمت بیش از 5/8 دلار به فروش می‌رسید که با توجه به شرایط تورمی و قیمتی آن دوران ارزشی بیشتر از 40 دلار در سال 2005 میلادی داشته است‌. رشد بازار سهام دل در دهه اول فعالیتش برابر با 50 درصد اعلام شده است که این دوره را می‌توان اوج فعالیت این شرکت و عصر طلایی دل در عرصه اقتصادی و صنعتی دانست ولی رکود این بازار و افت ارزش سهامش از نیمه دوم دهه اول قرن بیست و یکم آغاز شد و هنوز هم ادامه دارد. شرکت دل در سال مالی گذشته 07/63 میلیارد دلار از فروش محصولاتش در بازار جهانی درآمد کسب کرد که متوسط درآمد هر سهم در این سال را به عدد 46/33 دلار می‌رساند‌. نرخ بازگشت سود به سرمایه این شرکت برابر با 81/4 درصد و نرخ بازگشت سود به هر سهم این شرکت برابر با 63/27 درصد در سال 2012 میلادی اعلام شده است‌. حاشیه سود این شرکت در سال مالی گذشته برابر با 44/4 درصد و حاشیه سود اجرایی آن برابر با 74/5 درصد گزارش شده است‌. نرخ رشد سودآوری این شرکت در فصل گذشته برابر با منفی 80/46 درصد بود که دلیل آن هم کاهش تقاضا برای کامپیوترهای شخصی این برند بود‌. کل نقدینگی این شرکت در سال گذشته برابر با 27/11 میلیارد دلار و کل نقدینگی به ازای هر سهم برابر با 49/6 دلار بود‌. این در حالی است که شرکت دل بدهی معادل 04/9 میلیارد دلار دارد‌. این شرکت به توسعه‌، تولید‌، تعمیر و فروش و پشتیبانی سیستم‌های کامپیوتری مشغول است‌. این شرکت که یکی از بزرگ‌ترین شرکت‌های فعال در حوزه تکنولوژی در دنیاست بیشتر از 110 هزار کارمند در سراسر دنیا دارد و در فهرست 500 شرکت برتر دنیا در سال 2012 میلادی جایگاه 44 را از آن خود کرده است‌. این شرکت بعد از hp و Lenovo سومین شرکت بزرگ فعال در حوزه تکنولوژی کامپیوترهای شخصی است‌.

استیو جابز - ویراست دوم
مایکل دل بنیانگذار شرکت دل در روز 23 فوریه سال 1965 میلادی در هیوستون تگزاس متولد شد‌. او که تفکرات تجاری را از سال‌های آغازین نوجوانی داشت و از همان ابتدا در بازار سهام سرمایه‌گذاری می‌کرد هم‌اکنون عنوان چهل و یکمین فرد ثروتمند در آمریکا را یدک می‌کشد‌. ارزش خالص دارایی‌های او در مارس سال 2012 میلادی برابر با 9/15 میلیارد دلار آمریکا ‌بود‌. او در سال 2011 میلادی 35/243 میلیون سهم از شرکت دل را داشت که ارزش آن در همان سال برابر با 5/3 میلیارد دلار تخمین زده شد و با احتساب همان ارزش هم مجموع دارایی‌اش بالغ بر 9/15 میلیارد دلار ارزشیابی شد‌. با توجه به افت ارزش سهام دل در سال‌های اخیر و تلاش وی به عنوان بنیانگذار برای کنترل بازار در انتهای سال 2012 میلادی ارزش سهام این شرکت برابر با 6/14 میلیارد دلار اعلام شده است‌. او بیشتر از 10 میلیارد دلار در شرکت‌های دیگر سرمایه‌گذاری کرده است و هم‌اکنون سهمش در شرکت دل برابر با 12 درصد است‌. او از ابتدای راه‌اندازی شرکت دل به عنوان مدیر‌عامل این شرکت مشغول به کار بود تا اینکه در مارس سال 2004 میلادی از این سمت کنار رفت و تنها به مدیریت هیات‌رئیسه این شرکت اکتفا کرد. برخی بر این باورند که کنار رفتن مایکل دل از سمت مدیر‌عاملی این شرکت صنعتی عاملی برای آغاز بحران در شرکت دل بود‌ه است اگرچه خودش اصلاً این نظریه را نمی‌پذیرد و همواره می‌گوید دل یک سازمان یکپارچه است که تمامی اعضا با هدف کسب حداکثر سود توسط شرکت و بیشترین رشد اقتصادی فعالیت می‌کنند. انتشار اخبار جدید درباره بازگشت مجدد دل به کابین فرماندهی و البته خرید اهرمی ‌(LBO) مقدار زیادی از سهام عمومی‌شده این شرکت به این معناست که هم قدرت مدیریتی او در شرکت افزایش خواهد یافت و هم تک‌ستاره‌ای که کمپانی نام و تاریخ‌اش را مدیون اوست تحول تازه‌ای را به خود خواهد دید. اینکه خصوصی شدن دل علاوه بر افزایش اختیارات مایکل دل چه اثراتی بر روند سود‌دهی و جذب بازار دل خواهد داشت پرسشی است که در ماه‌های آینده جوابش را خواهیم دید. کسی چه می‌داند شاید این بار نوبت مایکل دل است که به چهره کاریزماتیک دنیای آی‌تی بدل شود‌. هر چه باشد او جزیی از تاریخ این صنعت است مثل بیل گیتس یا استیو جابز.

دراین پرونده بخوانید ...

دیدگاه تان را بنویسید