شناسه خبر : 18486 لینک کوتاه
تاریخ انتشار:

تصمیم‌سازان و کارشناسان درمورد دنیای اقتصاد چه می‌گویند؟

ثبات مدیریت و نوآوری و مشی اعتدال رمز موفقیت

انتشار فهرست رتبه‌بندی روزنامه‌های سراسری کشور بر اساس دستورالعمل وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در دو هفته گذشته با واکنش‌های مثبت و منفی فعالان رسانه‌ای کشور مواجه شد و هریک از روزنامه‌ها از زاویه نگاه خود به تحلیل معیارهای رتبه‌بندی که برای اولین بار در عرصه روزنامه‌های کشور انجام شده است پرداختند.

سایه فتحی

انتشار فهرست رتبه‌بندی روزنامه‌های سراسری کشور بر اساس دستورالعمل وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در دو هفته گذشته با واکنش‌های مثبت و منفی فعالان رسانه‌ای کشور مواجه شد و هریک از روزنامه‌ها از زاویه نگاه خود به تحلیل معیارهای رتبه‌بندی که برای اولین بار در عرصه روزنامه‌های کشور انجام شده است پرداختند. آنچه مشخص است روزنامه دنیای اقتصاد در کنار روزنامه‌های دولتی ایران، همشهری، جام‌جم و همچنین روزنامه خراسان رتبه اول را کسب کرده است. به این بهانه تجارت فردا با این پرسش که «روزنامه دنیای اقتصاد به‌عنوان روزنامه بخش خصوصی و با سرمایه بخش خصوصی در تازه‌ترین رتبه‌بندی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی جزو برترین‌های روزنامه کشور در شاخص‌هایی چون کیفیت، تیراژ، توزیع و سابقه انتخاب شده است. شما تا چه اندازه این انتخاب را صحیح و نزدیک به واقعیت می‌دانید؟» از مدیران طراز اول دولتی و بخش خصوصی و صاحب‌نظران و اقتصاددانان برجسته کشور و استادان ارتباطات و روزنامه‌نگاران نظرسنجی کرده است. در ادامه نظرات این چهره‌های سرشناس حوزه تصمیم‌سازی و مدیریتی کشور و کارشناسی در حوزه‌های اقتصاد و ارتباطات را می‌خوانید.



موضع‌گیری منطقی در اقتصاد
آیت‌الله هاشمی رفسنجانی

زمانی که ما در دولت توسعه اقتصادی را آغاز کردیم، رسانه اقتصادی جدی در کشور منتشر نمی‌شد و رسانه‌ها خیلی با برنامه‌های ما مخالفت می‌کردند. این مخالفت‌ها بیشتر ناشی از ناآگاهی بود و اگر رسانه‌های اقتصادی مثل دنیای اقتصاد حضور داشتند تا سیاست‌ها را به درستی تحلیل کنند، شاید نتیجه کار ما هم بهتر می‌شد.روزنامه دنیای اقتصاد روزنامه‌ای موفق در عرصه اقتصادی است که موضع‌گیری‌های منطقی در دارد.

بانک اطلاعاتی اقتصاد
مسعود کرباسیان رئیس‌کل گمرک کشور

انتخاب دنیای اقتصاد به‌عنوان یکی از نشریات برتر در رتبه‌بندی روزنامه‌های کشور توسط وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی انتخاب صحیح و مناسبی بوده است. چرا که این روزنامه سعی کرد سبک متفاوتی را در فضای رسانه‌ای کشور ایجاد کند. دنیای اقتصاد به سمتی حرکت کرده است که نشان می‌دهد به دنبال ایجاد بانک اطلاعاتی در عرصه اقتصاد کشور است. این مساله را می‌توان در تحلیل‌هایی که این روزنامه از صاحب‌نظران و طیف‌های مختلف اقتصادی در قالب یادداشت و مقالات روزانه منتشر می‌کند به‌خوبی مشاهده کرد. پوشش کامل اخبار، انتشار گزارش‌های تحلیلی از اقتصاد ایران و اقتصاد جهان و مقایسه‌هایی که در این زمینه انجام می‌شود و همچنین نشان دادن افق پیش روی اقتصاد و چالش‌هایی که در عرصه اقتصاد کشور وجود دارد سبب شده مخاطبان این نشریه بتوانند هر آنچه نیاز دارند با مطالعه آن به دست آورند. در این راستا اعتقاد دارم روزنامه دنیای اقتصاد توانسته بانک اطلاعاتی قابل استناد و اعتمادی را تهیه کند و هر روز خوراک‌های خبری کاملی همراه با نوآوری و خلاقیت به مخاطبانش بدهد. این بانک اطلاعاتی برای فعالان اقتصادی کشور از مدیران دولتی گرفته تا مدیران بخش خصوصی، تولیدکنندگان و تجار کشور بسیار حائز اهمیت است و حتی در مواردی در تصمیم‌سازی مدیران اقتصادی کشور نقش دارد. حتی در بسیاری موارد دیده‌ام که بر میز اغلب مدیران اقتصادی کشور یک روزنامه دنیای اقتصاد وجود دارد و مورد مطالعه قرار می‌گیرد؛ این مساله نیز نشان از موفقیت این نشریه دارد.

ثبات مدیریت رمز موفقیت
مسعود نیلی / مشاور اقتصادی رئیس‌جمهور

اینکه رتبه‌بندی روزنامه‌های کشور بر اساس چه معیارها و مشخصه‌هایی انجام شده است مساله‌ای است که در جایگاه تخصصی باید به آن پرداخت. با این حال انتخاب روزنامه دنیای اقتصاد در رتبه اول به‌عنوان یکی از نشریات خوب و مفید کشور که تمرکز بر اقتصاد دارد حائز اهمیت است. این روزنامه با تمرکز بر مسائل اقتصادی و حرکت در مسیر تحلیلی در باب اقتصاد سعی کرده تا نیازها و خواسته‌های مخاطبان خود را به شکل مناسب پاسخ دهد. نوآوری و ابتکار از ویژگی‌های روزنامه دنیای اقتصاد است. شاید همین امر باعث شده تا این روزنامه هر دوره با اقبال بیشتری مواجه شود. مجموعه این عوامل که برشمردم و در کنار آن ثبات کادر مدیریت و بارور شدن تجربه در این روزنامه باعث شده تا دنیای اقتصاد به یکی از روزنامه‌های خوب کشور تبدیل شود. با توجه به مسیری که دنیای اقتصاد در نوآوری و انجام فعالیت‌های جدید در پیش گرفته است می‌توان چشم‌انداز روشنی برای آن متصور شد. از سوی دیگر روزنامه دنیای اقتصاد با منابع درآمدی خود اداره می‌شود و وابسته به نهاد و ارگانی نیست و از بودجه عمومی ارتزاق نمی‌کند. این مساله امتیاز ویژه‌ای برای یک روزنامه بوده و بسیار قابل توجه است. به هر شکل ثبات مدیریت و بارور شدن تجربه نقش قابل توجهی در این زمینه دارد و دنیای اقتصاد نیز نشان داده از این امر بهترین بهره را برده است.

استقلال دنیای اقتصاد
جمشید پژویان / اقتصاددان

اگر فرض کنیم من هم جزو متخصصانی بودم که در رتبه‌بندی روزنامه‌ها صاحب‌نظر بودم بدون شک رنکینگ یک را به روزنامه دنیای اقتصاد می‌دادم. تفاوت این روزنامه با سایر روزنامه‌های کشور در استقلال آن است. دنیای اقتصاد توانسته به هر شکلی استقلال خود را حفظ کند و از وابستگی بپرهیزد. مدیریت این روزنامه توانسته با انتشار مطالب طیف‌های مختلف در عرصه اقتصاد به‌خوبی نشان دهد که صاحب استقلال است. متاسفانه اغلب روزنامه‌های کشور وابسته هستند.
وابستگی به این معنا نیست که تنها از بعد مادی از منابع نهادی یا بودجه دولت ارتزاق می‌کنند. این وابستگی عمدتاً به شکل اشاعه تفکر و ایدئولوژی خاصی در مشی آن روزنامه پدیدار می‌شود و تنها نظرات پیرامون آن ایدئولوژی را انتشار می‌دهند اما روزنامه دنیای اقتصاد تلاش کرده به‌گونه‌ای متفاوت عمل کند. حتی با وجود آنکه مشی و ایدئولوژی خاصی دارد با این حال تمام نظرات و ایدئولوژی‌ها را منتشر می‌کند.
به همین جهت روزنامه‌های مستقل به سبک و سیاق دنیای اقتصاد در کشور کم داریم و باید به سمتی برویم که این‌گونه روزنامه‌ها شکل بگیرند و تقویت شوند. روزنامه دنیای اقتصاد نشریه مورد انتخاب من برای مطالعه بوده و هست. چرا که با خواندن این روزنامه و مجله تجارت فردا که با مدیریت مجموعه دنیای اقتصاد منتشر می‌شود می‌توان اطلاعات کاملی نه‌تنها از اقتصاد کشور بلکه در بخش‌های دیگر چون سیاست و جامعه کسب کرد.

برند معتبر رسانه اقتصادی
سعید‌رضا عاملی / استاد ارتباطات

روزنامه دنیای اقتصاد در حال حاضر به برند معتبری در عرصه اقتصادی کشور تبدیل شده و این نشریه در حوزه اقتصاد دامنه گسترده و عمیقی را ایجاد کرده است. از این جهت می‌توان گفت در بین رسانه‌های موضوعی و تخصصی کشور بدون رقیب است. از سوی دیگر به انتشار وقایع و اخبار جهانی اقتصاد در تمامی حوزه‌های مالی و تجارت می‌پردازد که این امر نیز نشان‌دهنده وجه تمایز این روزنامه است. مهم‌تر اینکه این روزنامه مشی مستقل دارد. مدیریتی که توانسته استقلال خود را در هر مقطعی حفظ کند و مسائل اقتصادی را با جریان سیاسی مخلوط نکند کاری بزرگی را انجام داده است. شاید ماندگاری دنیای اقتصاد به همین علت باشد که هیچ‌گاه وارد عرصه سیاست نشده است و ترجیح داده نهاد مستقل رسانه‌ای باقی بماند و به وظایف خود در عرصه اطلاع‌رسانی عمل کند. روزنامه دنیای اقتصاد با مشی بی‌طرفانه خود می‌تواند به دولت در به‌کارگیری سیاست‌های اقتصادی کمک کند تا بر اساس آن بتواند سیاست‌های متناسبی را اعمال کند که آزمون و خطای کمتری داشته باشد. این روزنامه هیچ‌گاه اصول حرفه‌ای روزنامه‌نگاری را زیر پا نگذاشته و همواره پایبند آن بوده است. شاید به همین علت باشد که تیترهای جنجالی در عرصه اقتصادی کمتر در صفحه اول این روزنامه به چاپ رسیده باشد که باعث بروز تشویش و نگرانی در جامعه شود. این روزنامه اشاعه‌دهنده امید در اقتصاد ایران است. همزمان مشی انتقادی خود را نیز حفظ کرده است. البته نگاه انتقادی که راهبرد نیز در آن می‌دهد.

وفاداری به اصول و سبک
فرهاد نیلی / رئیس پژوهشکده پولی و بانکی

رتبه‌بندی اخیر مطبوعات از سوی معاونت مطبوعاتی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در کنار آثار و پیامدهای خاص خود از یک جهت دارای پیام است. فارغ از مالکیت رسانه، که یک بنگاه مطبوعاتی خصوصی است حضور یک روزنامه تخصصی در کنار چند روزنامه عمومی که از شعاع پوشش بیشتری برخوردار هستند قابل ارزش است. اگر بر مبنای رویکرد منصفانه محتوای دنیای اقتصاد ارزشیابی شود مطالب آن در سطح جامعه تخصصی بوده است. به‌طور طبیعی مدیریت یک روزنامه تخصصی در مقایسه با روزنامه عمومی سخت‌تر است. زیرا دایره مخاطبان به گستردگی روزنامه عمومی نیست و مخاطبان نیز به دلیل نوع نیاز خود از روزنامه تخصصی انتظاری فراتر از یک روزنامه عمومی دارند. دنیای اقتصاد این دستاورد را در فرآیندی به دست آورده که از منظر رویکردی تلاش کرده یک روزنامه اصولگرا به معنی درست کلمه باقی بماند. اگر اصولگرا به این بیان معنا شود که رسالت خود را در حفظ اصول جهان‌بینی پذیرفته‌شده بپذیریم. پس مهم‌ترین کار یک اصولگرا، شناخت و تبیین اصول و دفاع منطقی از آن است. دنیای اقتصاد در دوره‌ای که منتشر شده از این منظر اصولگراست. اما به‌واسطه آنکه این معنا با مفاهیم سیاسی خلط نشود می‌توان از داشتن خط و خطوط نیز برای مشی روزنامه استفاده کرد. در ایران روزنامه‌های سیاسی دارای سبک و اصول خود هستند و بر این مبنا هم تقسیم‌بندی می‌شوند اما در اقتصاد تجربه گذشته نشان می‌دهد با وجود آنکه عناوین زیادی روزنامه در این حوزه منتشر شده هیچ کدام مسیر دنیای اقتصاد را به صورت تمام طی نکرده‌اند. دنیای اقتصاد شاید تنها نمونه‌ای است که در عرصه غیرسیاسی دارای اصول و سبک بوده و در طول دوره انتشار به این سبک وفادار مانده است. بدون تردید این ایستادگی و دفاع منطقی برای روزنامه بدون هزینه نبوده است. بدون شک در ادواری که هیجانات پیرامون یک موضوع شکل‌ گرفته دفاع منطقی از آن با تهدید ریزش مخاطب و حتی امتیاز همراه بوده است. اما رویکرد بلندمدت‌نگر مدیران این روزنامه در یک دهه گذشته و دفاع درست از منطق خود امروز در نتیجه رتبه‌بندی مطبوعات منعکس شده است.

رتبه اول ارزشمند
مجید رضاییان / دکترای روزنامه‌نگاری و پژوهشگر رسانه

رتبه‌بندی روزنامه‌های کشور با توجه به معیارها و ملاک‌های خاص وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی انجام شده است. این مساله در مباحث تخصصی مدیریت رسانه که این رتبه‌بندی بر چه اساسی انجام شده و آیا شفاف‌سازی رخ داده است و این انتخاب‌ها تا چه میزان درست و مناسب بوده است باید بررسی شود. اما اینکه یک روزنامه بخش خصوصی با مدیریت مستقل توانسته در کنار روزنامه‌های بزرگ کشور که از محل بودجه عمومی ارتزاق می‌کنند در رتبه اول قرار گیرد قابل توجه است. اساساً روزنامه‌هایی که با منابع بخش خصوصی اداره می‌شوند با عدم اطمینان و آسیب مواجه‌اند. آسیب از این جهت که اگر این روزنامه‌ها بخواهند به نهاد بخش خصوصی در حوزه قدرت بیشتر بپردازند و کمتر تایید‌کننده نهاد دولت یا نهاد حکومتی باشند برای بقا نباید وابسته به منابع دولتی باشند. به همین علت در ایران روزنامه‌های بخش خصوصی چندان دوام نمی‌آورند یا تعداد آنها بسیار اندک است. به‌عنوان کارشناس رسانه معتقدم مقایسه روزنامه‌های دولتی با روزنامه بخش خصوصی قیاس مع‌الفارق است. چرا که با وضعیتی که بر مطبوعات کشور حاکم است و نبود حمایت‌ها از بخش خصوصی باید گفت؛ ۵۰ تا تیراژ یک روزنامه بخش خصوصی معادل ۱۵۰ هزار تیراژ یک روزنامه در بخش دولتی است. بنابراین یکی از گزینه‌هایی که در رتبه‌بندی روزنامه‌ها باید در نظر گرفته می‌شد قیمت روزنامه‌ها بود. به‌طور مثال اگر روزنامه بخش خصوصی قیمت آن ۱۰۰ تومان است و ۵۰ هزار تیراژ دارد چگونه می‌تواند با روزنامه دولتی که قیمت آن ۳۰۰ تومان است و ۱۰۰ هزار تیراژ دارد قابل مقایسه باشد! به اعتقاد من روزنامه‌هایی که با منابع بخش خصوصی اداره می‌شوند و در این رتبه‌بندی هر یک در جایگاهی قرار گرفته‌اند به لحاظ حمایت‌های کمتری که نسبت به روزنامه‌های دولتی دارند باید در جایگاه بالاتری قرار داشته باشند. اگر روزنامه بخش خصوصی همراه با روزنامه‌های دولتی رتبه اول را کسب کرده است به نظر می‌رسد اگر ملاک‌های گزینش شفاف‌تر بود در جایگاهی بالاتر از روزنامه‌های دولتی قرار می‌گرفت. همگان می‌دانند که روزنامه‌داری در بخش خصوصی بسیار سخت است و نیاز به مدیریت توانمند و منحصربه‌فرد دارد. به هر شکل آغاز رتبه‌بندی روزنامه‌ها را باید به فال نیک گرفت اما باید در گام‌های بعدی شفاف‌تر عمل کرد. نیاز است تا در جهت استانداردسازی مطبوعات به شکل جدی حرکت کرد. تا استانداردسازی در مطبوعات انجام نشود و محتوا و کیفیت ملاک عمل ارزشیابی قرار نگیرد نمی‌توان انتظار داشت به سمت تغییر و تحول و بهبود وضعیت مطبوعات حرکت کنیم.

انتخاب شایسته
مهدی کرباسیان / معاون وزیر صنعت

جایگاه نخست روزنامه دنیای اقتصاد در رتبه‌بندی روزنامه‌های کشور از دو جهت قابل بررسی است. چرا که وزارت ارشاد با ارزیابی‌ای که انجام داده که در نهایت منجر به انتخاب یک روزنامه بخش خصوصی در کنار روزنامه‌های دولتی در رتبه اول شده است نشان داده تحت تاثیر جو دولتی و نهادی قرار نگرفته است. از طرفی ملاک‌هایی که در این ارزشیابی مورد توجه بوده گویای این حقیقت است که روزنامه دنیای اقتصاد توانسته با مدیریت توانمندی که بر آن حاکم است این جایگاه را کسب کند.
این مساله جای تقدیر بسیاری دارد. بنده به‌عنوان مدیری که سال‌ها در اقتصاد کشور فعالیت دارم و به عرصه رسانه‌ها نیز آشنا هستم این انتخاب را مثبت تلقی می‌کنم. چرا که دنیای اقتصاد در حوزه نشریات تخصصی این شایستگی را داشت که در این رتبه قرار گیرد. نمی‌توان گفت تیراژ بالا نشانه موفقیت یک نشریه نیست.
شاید در بخش دولتی این‌گونه باشد اما در بخش خصوصی قطعاً روزنامه‌ای که تیراژ بالا دارد نشان می‌دهد توانسته در جذب مخاطب موفق عمل کند. دنیای اقتصاد از آغاز فعالیت خود تا به امروز با افزوده شدن بر تیراژش با کارهای خلاقانه‌ای که انجام داده و می‌دهد توانسته به هر شکلی نه‌تنها مخاطبان خود را حفظ کند بلکه مخاطبان جدیدی را به سمت خود جلب کرده است. دنیای اقتصاد نه‌تنها اخبار تخصصی در عرصه اقتصاد کشور را پوشش می‌دهد بلکه با پرداختن به موضوعاتی چون هنر و ورزش توانسته سلایق دیگر مخاطبان خود را نیز تامین کند.
این امر بسیار حائز اهمیت است که یک روزنامه اقتصادی علاوه بر مخاطبان علاقه‌مند به اقتصاد یا فعالان اقتصادی در جلب مخاطبان عرصه‌های سیاسی و فرهنگی نیز موفق عمل کند. شاید داشتن پکیج متنوع از پاورقی‌ها و صفحات لایی که به موضوعات گزارشی و تحلیلی در تمامی حوزه‌ها می‌پردازد در کنار پرداختن به تمامی حوزه‌های اقتصادی، از بازار سرمایه و فناوری اطلاعات گرفته تا تجارت و معدن با مدیریت یکپارچه و نوآور رمز موفقیت این روزنامه باشد.

اولین نهاد رسانه‌ای موفق بخش خصوصی
سعید لیلاز / روزنامه‌نگار

رتبه‌بندی روزنامه‌ها از سوی وزارت ارشاد را با توجه به وضعیتی که بر مطبوعات در سال‌های گذشته در دولت قبلی حاکم شد چندان قابل اعتنا و اعتماد نمی‌دانم.
وقتی در تخصیص آگهی‌های دولتی در دولت نهم و دهم عدالتی وجود نداشت و یکطرفه سیل آگهی به روزنامه وابسته به دولت، روزنامه ایران، سرازیر شد و روزنامه‌های نماینده اپوزیسیون دولت چون اعتماد و شرق محروم از هر نوع آگهی دولتی بودند چگونه می‌توان رتبه‌بندی را با معیار تیراژ انجام داد و بر اساس آن گفت روزنامه‌های برتر کدامند؟ بنده به‌عنوان یک کارشناس و روزنامه‌نگار این رتبه‌بندی را به رسمیت و معتبر نمی‌شناسم.
به‌طور مثال روزنامه ایرانی که در ۲۴ صفحه مطالب خود را با قیمت ۳۰۰ تومان می‌تواند منتشر می‌کند و از انواع و اقسام آگهی‌های دولتی برخوردار است آیا قابل قیاس با یک روزنامه سیاسی منتقد دولت که با درآمد خود اداره می‌شود و از هر نوع حمایت دولتی محروم بوده، است؟ قطعاً نمی‌توان این روزنامه‌ها را با یکدیگر در معیارهایی چون تیراژ مقایسه کرد و گفت روزنامه پرتیراژ برتر است.
اما درباره روزنامه دنیای اقتصاد باید گفت هنر بزرگ روزنامه دنیای اقتصاد این است که توانسته از میان توفان حوادث که در سال‌های گذشته بر مطبوعات بخش خصوصی و اپوزیسیون دولت رفته است با استفاده از استراتژی بقا و پرهیز از ورود به مسائل جناحی و سیاسی گذر کند.
این روزنامه بزرگ اقتصادی کشور نه‌تنها توانسته در این سال‌ها به‌خوبی خود را حفظ کند و ماندگار شود بلکه به نهاد رسانه‌ای در بخش خصوصی تبدیل شده است. این امر موفقیت بزرگی برای یک روزنامه محسوب می‌شود.
اگرچه اگر بنده بودم با توجه به اعتقاداتی که دارم چنین کاری را انجام نمی‌دادم اما از آقای بختیاری مدیر مسوول روزنامه دنیای اقتصاد برای اینکه این روزنامه را به نهادی در بخش خصوصی تبدیل کرده است، تشکر می‌کنم. چراکه انتشار وقایع سیاسی به درستی در اوضاع نابسامان و پرتلاطم عرصه مطبوعات کشور همان‌قدر کار سخت و ارزشمندی است که یک روزنامه بخش خصوصی مستقل از حاکمیت به نهاد معتبری در بخش خصوصی تبدیل شود. آقای بختیاری این کار بزرگ را به بهترین شکل ممکن انجام داده است و این اولین رسانه کشور است که به این موفقیت دست یافته است.

رسانه مرجع حوزه اقتصاد
یحیی آل‌اسحاق/ رئیس‌ اتاق بازرگانی تهران

رسانه‌ها نقش کلیدی در تمامی حوزه‌های سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی کشور دارند. اصولاً فضاسازی یک عامل عمده مدیریت در هر بخشی است. اگر فضا آماده نباشد یک مدیر نمی‌تواند موفق عمل کند. پس ابتدا باید فضای لازم مهیا و آماده باشد تا مدیر توانمند بتواند هنر و قدرت خود را به نمایش بگذارد و موفق باشد.
بر این اساس نیز در نظام حاکمیت یک کشور رسانه‌ها ابزاری برای فضاسازی هستند. رسانه‌ها این قدرت را دارند که فضا را به شکلی تنگ و تاریک کنند که مدیران و مسوولان نتوانند حرکت کنند یا فضا را به شکلی امیدبخش جلوه دهند که مدیران و مسوولان با خاطر آسوده کار کنند. یا اینکه غفلت‌زا عمل کنند و کشور را به خواب برند و سالیان بسیار از این ناحیه جامعه متضرر شود. به‌رغم اینکه اکنون رسانه‌های آنلاین و اینترنتی توسعه بسیاری یافته‌اند و جایگاهی در میان مخاطبان خود باز کرده‌اند اما نمی‌توان به سادگی از رسانه‌های مکتوب گذشت.
هنوز هم روزنامه‌ها طرفداران بسیاری دارند و جایگاه آن را نمی‌توان با رسانه‌های دیگر پر کرد. در این بین نیز روزنامه‌های تخصصی نقش غیرقابل انکاری دارند. بنابراین اگر عرصه اقتصاد کشور از رسانه‌های تخصصی و حرفه‌ای و به‌روز برخوردار باشد در فرآیند مدیریت و تصمیم‌سازی بسیار موفق‌تر می‌تواند عمل کند.
خوشبختانه ما در کشورمان در عرصه اقتصاد رسانه‌های مکتوب فراوانی داریم که به‌تدریج بر تعداد آنها افزوده می‌شود و از این لحاظ مشکلی نداریم. اما با توجه به اینکه این عرصه تخصصی است و نیاز دارد افراد حرفه‌ای و آگاه و مطلع از علم اقتصاد در این عرصه فعال باشند طبیعی است هر رسانه مکتوبی نمی‌تواند موفق عمل کند.
رسانه‌ای در این حوزه موفق است که از ابزار حرفه‌ای و علمی لازم برخوردار باشد. به نظر می‌رسد روزنامه دنیای اقتصاد از این ابزار حرفه‌ای و علمی برخوردار است که توانسته در بین عموم روزنامه‌های کشور با اینکه مشی تخصصی دارد در رتبه برتر قرار گیرد. از طرفی روزنامه دنیای اقتصاد در عرصه اقتصادی بدون رقیب است و دیگر روزنامه‌های اقتصادی با فاصله با این روزنامه قرار گرفته‌اند.
این مساله نیز نشان‌دهنده توانمندی مدیریت این روزنامه است. البته این مساله به این معنا نیست که این روزنامه جای تلاش بیشتر و پرواز ندارد. فضای اقتصادی کشور به‌گونه‌ای است که هر اندازه موفق‌تر عمل کنیم باز هم می‌توان عملکرد بهتری داشت.
البته این روزنامه با نگاه جامع در عرصه‌های مختلف اقتصادی کشور و تیم حرفه‌ای خود توانسته جایگاه خاصی در بین مخاطبان خود بیابد که کمتر رسانه تخصصی مکتوب در کشور می‌تواند این جایگاه را از آن خود کند. از آن مهم‌تر دنیای اقتصاد رسانه‌ای قابل اعتماد است و دیگر به مرجع تبدیل شده است. حتی هفته‌نامه تجارت فردا که با مدیریت مدیر مسوول دنیای اقتصاد منتشر می‌شود خود نیز به مرجع اقتصاد کشور تبدیل شده است.
مدیران اقتصادی اگر یک هفته این نشریه را مطالعه نکنند احساس خلأ می‌کنند. کار بزرگی است که یک رسانه با بی‌طرفی و سیاست معتدل خود باعث شده تا مدیران با خیال آسوده از راهبردهای این رسانه استفاده کنند بدون آنکه احساس خطر کنند. از طرف دیگر دنیای اقتصاد به خانه صاحب‌نظران اقتصادی کشور تبدیل شده است.

خادم اقتصاد کشور
حمید حسینی /عضو هیات رئیسه اتاق بازرگانی تهران

روزنامه دنیای اقتصاد را می‌توان یکی از خادمان اقتصاد کشور قلمداد کرد. این روزنامه علاوه بر انجام صحیح وظایف اطلاع‌رسانی، در جهت توسعه فرهنگ اقتصاد و کارآفرینی در کشور کمک بزرگی کرده است. دنیای اقتصاد از معدود نشریاتی است که دارای دیدگاه و استراتژی در عرصه اقتصاد کشور است. معتقدم بار اصلی اشاعه فرهنگ آزادسازی در حوزه اقتصاد را روزنامه دنیای اقتصاد به دوش کشیده است. اگر امروز آزادسازی به یکی از سیاست‌های مهم اقتصادی ایران تبدیل شده بخشی از آن مرهون زحمات فعالان این روزنامه بوده است. دنیای اقتصاد اکنون دیگر به نشریه وزین و معتبری در کشور تبدیل شده است که کمتر روزنامه‌ای در عرصه تخصصی اقتصاد می‌تواند با آن رقابت کند. شاید به جرات بتوانیم بگوییم این روزنامه در این عرصه بدون رقیب است. از طرف دیگر به‌کارگیری نیروهای حرفه‌ای یکی از عوامل موفقیت این روزنامه است و نه‌تنها نمی‌توان از نقش و جایگاه روزنامه دنیای اقتصاد در عرصه رسانه‌ای کشور به سادگی گذشت بلکه اکنون این روزنامه به روزنامه‌ای جریان‌ساز در عرصه اقتصادی کشور تبدیل شده است. این موفقیت مساله کم‌اهمیتی نیست که ارزش آن را کم جلوه بدهیم یا بخواهیم به آن بی‌توجهی کنیم. رسانه‌های ایران با چالش‌های بسیاری مواجهند اما اینکه یک رسانه بتواند با وجود سختی‌ها و مشکلات در این عرصه نه‌تنها پایدار بماند بلکه دائماً در حال رشد و ترقی باشد نشان می‌دهد اگر به‌درستی یک رسانه را مدیریت کنیم به‌طور قطع موفق خواهیم بود.

نقش‌آفرینی در آزادسازی
کمال سیدعلی / معاون پیشین ارزی بانک مرکزی

در ارزیابی یک پدیده آنچه مهم است عینک زمان است. عینک زمان به آن معنا که با پیش‌فرض‌های کنونی و امکانات جاری به نقد گذشته نپردازیم و بر اساس نیازهای امروز برای فردا برنامه‌ریزی نکنیم. از این مقدمه دو مقصود دارم؛ قصد اول به راه آمده روزنامه دنیای اقتصاد بازمی‌گردد. به‌عنوان شخصی که سال‌ها در عرصه‌های مختلف مدیریتی مخاطب روزنامه دنیای اقتصاد بوده وقتی نام این روزنامه در رتبه اول مطبوعات قرار گرفت سفری به گذشته داشتم. تقریباً در هنگامه‌ای که دنیای اقتصاد منتشر شد اتمسفر حاکم بر مطبوعات از جنس سیاست بود و حتی به مقوله‌های اقتصاد رویکرد تخصصی و علمی وجود نداشت.
معدود صفحات اقتصادی روزنامه به انعکاس دیدگاه رسمی مدیران می‌پرداخت و نقدها نیز اتفاقاً از جنس سیاست بود. روزنامه دنیای اقتصاد در چنین فضایی و حتی در برهه‌ای که اجماع بر سر برخی موضوعات کلیدی وجود نداشت، منتشر شد.
اگر با زمان جلو بیایم امروز چنین تفرقی وجود ندارد و حتی برخی از اختلاف‌نظرهای گذشته تبدیل به یک سیاست راهبردی شده است و مواردی دیگر مانند هدفمندی یارانه‌ها به اجرا درآمده است. (فارغ از اشکالات اجرایی، باورپذیری چنین رفتاری قابل ارزش است.) من سهم روزنامه دنیای اقتصاد را در شکل‌گیری چنین چرخه‌ای محفوظ می‌دانم. روزنامه دنیای اقتصاد متواضعانه برخی کم‌انصافی‌ها را پذیرفت و بر لبه‌ای حرکت کرد که اولین اشتباه می‌توانست آخرین باشد. بنابراین اگر امروز آزادسازی پذیرفته شده، اصلاح بازارها به خصوص بازار انرژی اولویت هر دولتی شده محصول یک اجماع فکری است و دنیای اقتصاد در شکل‌گیری این اجماع سهم داشت. اما حرکت این روزنامه از آن جهت بر لبه بود که در دوره‌ای دفاع کردن از این الگوها می‌توانست تاوان داشته باشد.
اما اگر با همین عینک زمان به جلو برویم سیاستگذاران دنیای اقتصاد باید به یک نکته دقت داشته باشند. این روزنامه مخاطبان وفاداری دارد که به اندازه عمر آن به جلو آمده‌اند، تجربه کسب کرده و دانش انباشت کرده‌اند. اگر قرار باشد این مخاطبان حفظ شوند دنیای اقتصاد باید حداقل برای مخاطب که با او به جلو آمده‌اند گام سریع‌تر با حفظ دقت بردارد. به دیگر سخن به‌واسطه حضور این روزنامه، اقتصاد به ناشناختگی یک دهه قبل نیست. این روزنامه برخی مسائل را که قبلاً در حاشیه‌ای تاریک بوده روشن کرده است. بنابراین در دهه پیش رو باید گام‌ها را در عین استواری سریع‌تر از قبل بردارد.

نمی‌توان از دنیای اقتصاد بی‌نیاز بود
بهروز هادی‌زنوز / اقتصاددان

کسب رتبه برتر در بین روزنامه‌های سراسری از جهات مختلف قابل توجه است. روزنامه دنیای اقتصاد با انتشار مقالات اقتصادی و انعکاس دیده‌گاه‌های صاحب‌نظران و مسوولان دولتی و تشکل‌های بخش خصوصی سعی کرده به‌عنوان نشریه تخصصی در محافل دانشگاهی و تخصصی جایگاه ویژه‌ای پیدا کند. معتقدم روزنامه دنیای اقتصاد با رعایت مشی اعتدال و انتشار بی‌طرفانه اخبار در حوزه‌های مختلف مورد وثوق و اطمینان قرار گرفته است. از طرفی دنیای اقتصاد با اقبال عمومی مواجه است. هم مخاطبان عمومی دارد و هم متخصصان و صاحب‌نظران اقتصادی و حتی مدیران بخش‌های مختلف دولتی و خصوصی را به سمت خود جلب کرده است. به نظرم کمتر اقتصاددانی اگر بخواهد از تحولات اقتصادی روز آگاه شود از روزنامه دنیای اقتصاد بی‌نیاز باشد یا کمتر مدیر یا صاحب کسب‌وکاری است که بخواهد از اوضاع و احوال اقتصاد کشور در حوزه‌های مختلف چون بورس و بازرگانی مطلع شود یا از سیاست‌های اقتصادی دولت اطلاع پیدا کند و روزنامه دنیای اقتصاد را نشناسد. علاوه بر اینکه دنیای اقتصاد به مسائل تخصصی می‌پردازد و تمام اخبار در حوزه‌های مختلف چون بورس، بانکداری، صنعت و معدن، نفت و انرژی و مسکن را انعکاس می‌دهد، از انتشار دیگر خبرهای مهم در حوزه سیاست، فرهنگ، جامعه و ورزش نیز غفلت نکرده است. به هر حال مخاطبان تنها نیازشان مسائل اقتصادی نیست بلکه انتظار دارند با خریدن یک نشریه اطلاعات کاملی از اخبار در تمامی دنیا کسب کنند. وقتی دنیای اقتصاد می‌تواند تمام انتظارات مخاطبان خود را برآورده کند جای تعجب ندارد این روزنامه با توجه به هنر مدیریت منحصربه‌فرد خود و نیروهای حرفه‌ای که دارد بتواند با نشریات عمومی که تمامی حوزه‌ها را پوشش می‌دهد رقابت کند و در این رقابت پیروز میدان باشد.

معیار گزینش ایرادی ندارد
دکتر مهدی محسنیان‌راد/ استاد ارتباطات

رتبه‌بندی روزنامه‌های کشور با هر معیاری در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی انجام گرفته است اگر بخواهیم بررسی کنیم که نتایج این رتبه‌بندی تا چه اندازه‌ای واقعی و منطقی است می‌توان آن را از جهتی امری درست دانست و به ابعاد آن پرداخت اما از جهاتی نیز این امر صحیح نیست. فرض کنید کنکور سراسری قرار است برگزار شود و نزدیک به یک میلیون نفر از افراد دارای مدرک دیپلم می‌خواهند باهم رقابت کنند. با این حال افرادی که سوالات این آزمون را تهیه می‌کنند به شکلی سوالات را طرح نمی‌کنند که میان فارغ‌التحصیلی که در یک روستای دورافتاده با امکانات اندک درس‌ خوانده با فردی که با تمام امکانات آموزشی در تهران تحصیل‌ کرده است فرقی وجود داشته باشد. یا در رقابت‌های ورزشی نیز وضعیت همین گونه است. پس نمی‌توان گفت رتبه‌بندی‌ای که برای روزنامه‌ها انجام شده است چون معیارهای گزینش برحسب امکانات و توان روزنامه‌ها سنجیده نشده است عادلانه یا واقعی نیست. اما گزینش‌های دیگری نیز وجود دارد که معیارها به شکلی در نظر گرفته می‌شود که افراد از نظر امکانات و شرایط باهم برابر هستند و تفاوتی با یکدیگر ندارند. طبیعی است این نوع گزینش عادلانه است و به واقعیت نزدیک است. با این اوصاف نباید از نهاد یا افرادی که گزینشی چون رتبه‌بندی رسانه‌ها را انجام می‌دهند ایراد گرفت یا انتقاد کرد. مساله در جای دیگری است. این امر به چرخه نامتوازن و بیمار رسانه‌ها در کشورمان برمی‌گردد. در این چرخه عده‌ای از رسانه‌ها با توجه به دولتی و حکومتی بودن از امکاناتی برخوردارند که رسانه‌های بخش خصوصی از آن محروم‌اند. وقتی سازمان صداوسیما با توجه به منابع دولتی و حکومتی سرشاری که در اختیار دارد می‌تواند کاملاً انحصاری عمل کند چگونه انتظار داریم سایر رسانه‌ها بتوانند در چرخه بدون مشکل به فعالیت خود ادامه دهند. این وضعیت در عرصه مطبوعات به شکل دیگر حاکم است و روزنامه‌های بخش خصوصی در این بین مظلوم واقع شدند. حال رتبه‌بندی وزارت ارشاد بر اساس هر معیاری انجام گرفته باشد بر معیار سنجش و گزینش آن نمی‌توان ایراد گرفت و اگر روزنامه بخش خصوصی با منابع و سرمایه خود به جایگاه اول رسیده است نشان از توانمندی و موفقیت آن روزنامه دارد.

مخلوط تخصص و تجربه
علی دینی‌ترکمانی / اقتصاددان

روزنامه دنیای اقتصاد با پردازش متفاوت به اخبار اقتصادی توانسته گوی سبقت از سایر روزنامه‌های اقتصادی کشور را برباید. تحلیل‌های اقتصادی و گزارش‌های تخصصی این روزنامه با کادر اقتصادی توانمند و حرفه‌ای جایگاه ویژه‌ای در بخش‌های اقتصادی کشور یافته است. در حالی که دیگر روزنامه‌های اقتصادی بیشتر به پوشش خبرها می‌پردازند و کمتر تحلیل و مقالات تخصصی مورد توجه‌شان است اما دنیای اقتصاد اولویت خود را به تحلیل و مقالات اقتصادی اختصاص داده است و همزمان نیز به پوشش اخبار تمام حوزه‌های اقتصادی می‌پردازد. در واقع می‌توان گفت روزنامه دنیای اقتصاد حد تعادل را رعایت می‌کند. تنها بازتاب‌دهنده تحلیل صرف روزنامه‌نگاری در عرصه اقتصاد نیست یا اینکه تنها تحلیل‌های دانشگاهی و آکادمیک را منتشر کند. مخلوطی از این دو عرصه را به نمایش گذاشته است. به‌طوری که این امر نه‌تنها باعث موفقیت این روزنامه شده است بلکه عاملی برای جذب مخاطبان بیشتر و حتی وجه تمایز این روزنامه با سایر نشریات تخصصی است.

دراین پرونده بخوانید ...

دیدگاه تان را بنویسید